Album amicorum van Johannes van Amstel van Mijnden

Het beeldmateriaal in alba amicorum bootst niet de alledaagse werkelijkheid na, maar is zeer formeel: wapenschilderingen, kostuumafbeeldingen en emblematische voorstellingen overheersen. Heel bijzonder is daarom de anonieme schildering in het album van de Utrechtenaar Johannes van Amstel van Mijnden. Hij liet zich op 6 september 1600 op 22-jarige leeftijd als student rechten aan de universiteit van Leiden inschrijven.

Johannes ging een koude, maar vrolijke winter tegemoet, zo geeft het bijschrift aan: 'Beste kijker, deze tekening toont u de Hollandse universiteit en laat zien hoe de studentenschare zich uitslooft, wanneer de winterse noordwester het onmogelijk maakt om het Dietse water met het schip van de Dionaeische godin te doorklieven'. Het beeld is van alle tijden, maar de weinig praktische kledij van de dames komen we tegenwoordig niet meer tegen op het ijs.

Wat de anonieme tekenaar niet heeft kunnen bevroeden, is dat zijn schilderstukje tegenwoordig een belangrijke documentaire meerwaarde heeft. Rechts naast de poort van de academie bevond zich de winkel van de officiële academiedrukker, in die tijd Lodewijk Elsevier. Dit plaatje is tot nu toe de enige bekende afbeelding van zijn nering. 

Het album is niet alleen rijk aan bijdragen van Leidse universitaire coryfeeën zoals Vulcanius, Merula, Vorstius en Lipsius, maar ook ruim voorzien van genretafereeltjes, wapens, kostuumafbeeldingen en enkele portretgravures.

Album amicorum van Johannes van Amstel van Mijnden. Ca. 75 bijdr., 1600-1602, Nederland, België, Frankrijk. Aanvraagnummer: 74 J 37