Tip

Tip nummer 1, 1978

In januari 1977 verscheen onder de naam Tip: Vakblad voor thuis een volledig nieuw maandblad. Al sinds 1951 bestond er een tijdschrift voor professionele koks en restauranthouders, Culinaria genaamd, maar een dergelijk tijdschrift voor het geïnteresseerde publiek ontbrak tot 1977 volledig. Culinaire zaken waren vanaf het prille begin van het blad eind jaren zeventig al de hoofdmoot van Tip, maar ook voor andere onderwerpen was er in die beginjaren aandacht. 'Bij uw haar past deze shampoo' prijkt er bijvoorbeeld op het omslag van het januarinummer uit 1978, en ook wordt er aangekondigd dat de belangstellende lezer 'alles over strijken' kan opsteken in dit nummer. Deze huishoudelijke elementen verdwenen echter in de loop der jaren steeds verder ten faveure van recepten en productinformatie. Vanaf 1992 werd ook in de titel definitief gekozen voor een geheel culinaire koers: het blad ging vanaf dat jaar door het leven als Tip Culinair. Onder die naam zou het grote successen vieren.

In grote lijnen is de opzet in de bijna dertig jaar dat het blad bestaat altijd gelijk gebleven: januari start met 'goedkope' en 'slanke' recepten als prettige omslag van de dure en calorierijke decembermaand naar het 'normale' leven, in maart of april volgt een paasnummer, in december de door de thuiskok met veel spanning verwachte eindejaarsfeestenspecial. De maanden daar tussendoor worden opgevuld met nummers gewijd aan seizoenseten en vakantie-eten. Een beproefde formule.

Tip was het eerste blad dat zich puur en alleen op eten in het algemeen en recepten in het bijzonder richtte maar al snel niet meer het enige. Door het enorme succes van deze formule volgden namelijk al gauw andere bladen zoals Eten & Drinken, Club cuisine, Wining & Dining. Stuk voor stuk fraaie glossy tijdschriften die zich richtten op de culinair geïnteresseerde Nederlander die verder wilde kijken dan de als saai ervaren hutspot- en spruitjescultuur.

Allerhande

In de jaren '80 kwam daar nog een soortgelijk, maar toch nieuw type tijdschrift bij: supermarkt Albert Heijn startte in 1983 haar eigen -gratis verkrijgbare- kookblad, dat een mix vormde van recepten, productinformatie en reclame voor de eigen winkelketen en de daar verkrijgbare produkten. Allerhande bleek een groot succes: was Tip culinair toch enigszins gericht op de al wat meer ervaren en ook meer durvende thuiskok, Allerhande richtte zich vooral op de 'gewone man'. Door Allerhande leerde een breed publiek buitenlandse gerechten koken, wijn drinken en vreemde nieuwe producten eten. Andere supermarkten volgden met hun eigen meer of minder luxe kooktijdschriften zoals het maandblad Boodschappen van Hoogvliet. Tip wist met glans de concurrentie van deze gratis kookbladen te overleven.

Recept

In het januari-nummer van 1978 van Tip staan dertig spannende nieuwe varianten op de oude vertrouwde gehaktbal, waarvan er hieronder vier volgen. Het basisrecept wordt er bij gegeven.

Recept: Basisrecept Gehaktbal
400 g gehakt, 3 sneetjes oud brood, 1 ei zout, peper, nootmuskaat, 3 el paneermeel, 100 g boter of margarine
Voorbereiden: Zie eerst beschrijving gekozen variatie. In diep bord brood in weinig water weken. Met vork prakken. Toevoegen: gehakt, ei en gehaktkruiden (eventueel een van onderstaande variatie-vullingen). Goed doorkneden. 4 ballen vormen. Op schoon bord door paneermeel rollen. Bereiden: In koekepan boter verhitten. Ballen in 15-20 min. rondom bruin en gaar bakken.
Bereidingstijd: ± 20 min.
Calorieën p.p.: ± 450
Prijs p.p.: ± f. 1,20

Gehaktbal met ui. 2 uien. Uien pellen en snipperen. In koekepan klontje boter smelten. Ui fruiten. Door gehakt kneden.

Gehaktbal met nassikruiden. 1 el nassikruiden, 1 mespunt sambal. Brood (zie voorbereiden) met nassikruiden in weinig water weken. Prakken en met sambal door gehakt kneden.

Gehaktbal met pinda's. 2 el gepelde pinda's, 2 el pindakaas. Pnda's kleinhakken en met pindakaas door gehakt kneden.

Gehaktbal met prei. 1 kleine prei, 1 tl gemberpoeder. Prei in dunne ringetjes snijden. Met gemberpoeder door gehakt kneden.

Bronnen

Tip: vakblad voor thuis verscheen van 1977 t/m 1992. Het blad werd tot 1984 gepubliceerd door uitgever Spaarnestad, vervolgens door Doelgroep Pers en daarna door Medianet, alle te Haarlem. Vanaf 1992 wordt het blad voortgezet onder de titel Tip Culinair. Je vindt Tip: vakblad voor thuis en Tip Culinair in de KB-catalogus onder aanvraagnummer TE 1311.