Dick Bos

Alfred Mazure werd geboren op 8 september 1914. Tijdens zijn middelbare schoolopleiding begon hij al met het maken van tekeningen. Een aantal daarvan verschenen in 1933 in het boekje Verzen om voor te dragen. Zijn eerste strips verschijnen in kranten zoals het Dagblad van Noord-Brabant en de Nieuwe Utrechtse Courant, met als bekendste titel De chef. Vanaf 1938 werkte hij voor het tijdschrift De Prins der geïllustreerde bladen, waar hij illustraties maakte bij de verhalen en rubrieken in het blad.

Het geval "Kleyn" 

Het eerste stripverhaal over Dick Bos verschijnt vanaf juli 1940 in De Prins. Elke week stonden er acht plaatjes in het blad; de ontknoping volgde pas in februari 1941. Dat het tempo zo laag lag beviel Mazure niet, hij wilde sneller tekenen en meer publiceren. Daarom benaderde hij de uitgever Ten Hagen, die wel iets zag in de serie en hem een contract aanbood. Vanaf dat moment ging het snel: maandelijks zou er een Dick Bos-boekje ter grootte van een sigarettenpakje verschijnen. 'Terwijl de drukpersen al draaiden, begon ik verhalen te bedenken en te tekenen. (Op de keukentafel, want ik bezat geen tekentafel. Tijdens het eten werd Dick Bos onder de broodplank gestopt.)'

Jiu-jitsu

De privé-detective Dick Bos gebruikte geen wapens, maar was wel een meester in jiujitsu. Mazure was een leerling van Maurice van Nieuwenhuizen, die een jiujitsu- en judo-instituut aan de Laan van Meerdervoort in Den Haag had. De twee werden goede vrienden en Mazure vroeg Van Nieuwenhuizen regelmatig om advies voor zijn verhalen. Dankzij Dick Bos ontstaat ook een nieuwe uitdrukking in de straattaal. Iemand 'bossen' betekent dat je met een vechttruc iemand op de grond krijgt.

Populariteit

Hoewel de Dick Bos-boekjes maandelijks verschenen waren ze aanvankelijk niet er succesvol. Na drie maanden (en drie boekjes) lagen er honderdduizend onverkochte boekjes bij de uitgever. Besloten werd om de boekjes gratis uit te delen bij HBS- en gymnasiumscholen, met als gevolg dat er een compleet nieuw lezerspubliek werd aangeboord. Een maand later steeg de oplage naar veertigduizend stuks en een jaar later werd de honderdvijftigduizend bereikt. Jongeren begonnen de boekjes mee te nemen naar de kerk en lazen ze ook tijdens saaie schoollessen.

De populariteit van de serie ontging ook de Duitse bezetter niet. In 1942 kreeg Mazure onverwacht bezoek van twee Duitsers die voorstelden om van zijn figuur een Duitse spion te maken. De verhalen zouden worden gedrukt in een oplage van een miljoen in Berlijn en de financiële beloning voor de tekenaar zou riant zijn. Mazure antwoordde echter: 'Ik geloof niet dat een SS-uniform mijn held goed zou staan'. De Duitsers keerden onverrichter zake terug. Een paar weken later werden alle Dick Bos-boekjes uit circulatie gehaald en werd het Mazure verboden om te werken. Pas na de oorlog zou Dick Bos weer de criminaliteit bestrijden.

Kwalijke invloed

Na de oorlog komt Dick Bos terug, al zal het nog enkele jaren duren voordat de uitgever weer voldoende papier in bezit krijgt om een oplage te drukken. Het deel 'De spin in Parijs', dat werd aangekondigd in het laatste boekje dat in 1942 verscheen, komt in 1948 uit. De uitgever kan putten uit de voorraad die Mazure tijdens de oorlogsjaren heeft getekend, al wordt er ook al snel aangedrongen op nieuwe, betere verhalen. 

Helaas krijgt de uitgever al snel te maken met tegenwerking uit een andere hoek. Het succes van Dick Bos inspireert andere uitgevers om gelijkaardige boekjes uit te brengen met beeldromans over helden als Lex Brand, Spot Morton, Tom Wells en Bob Crack. De kwaliteit van deze verhalen was vaak matig en de verhalen bevatten veel sensatie, moord en doodslag. Het zorgde ervoor dat er kritiek kwam op dit soort boekjes. Het bracht de minister van Onderwijs, Kunsten en Wetenschappen, Franciscus Rutten, ertoe om zich op 19 oktober 1948 te richten tot besturen van onderwijs om erop toe te zien dat leerlingen de beeldromans niet de scholen in zouden brengen. In de maatschappelijke discussie die volgde werden de boekjes omschreven als een 'langzaam, maar zeker werkend vergif'.